病人很少一开口就报诊断。他们说的是哪里疼,用的是一个身体部位加一个短词尾。本页的一个语法点就是这个词尾:-im(元音后面是 -m)表示“我的”,把 bosh(头)变成 boshim(我的头)。
本页属于指南医学生乌兹别克语,这是写给在乌兹别克斯坦学习的国际学生和 MBBS 学生的一篇指南。
病人那一边的同一场对话,包括药店和救护车电话,在乌兹别克语看医生和药店用语里。
头和颈
| 乌兹别克语 | 读音(拼音式) | 意思 |
|---|---|---|
| Bosh | BOSH | 头 |
| Soch | SOCH | 头发 |
| Yuz | YUZ | 脸 |
| Koʻz | KOZ | 眼睛 |
| Quloq | ku-LOK | 耳朵 |
| Burun | bu-RUN | 鼻子 |
| Ogʻiz | o-GIZ | 嘴 |
| Tish | TISH | 牙齿 |
| Til | TIL | 舌头(也指“语言”) |
| Tomoq | to-MOK | 喉咙 |
| Boʻyin | bo-YIN | 脖子 |
胸、腹、手臂和腿
| 乌兹别克语 | 读音(拼音式) | 意思 |
|---|---|---|
| Yelka | yel-KA | 肩膀 |
| Qoʻl | KOL | 手臂、手 |
| Barmoq | bar-MOK | 手指(脚趾说 oyoq barmogʻi) |
| Koʻkrak | kok-RAK | 胸 |
| Yurak | yu-RAK | 心脏 |
| Oʻpka | op-KA | 肺 |
| Qorin | ko-RIN | 肚子、腹部 |
| Bel | BEL | 腰 |
| Oyoq | o-YOK | 腿、脚 |
| Tizza | tiz-ZA | 膝盖 |
| Teri | te-RI | 皮肤 |
哪里疼?
| 乌兹别克语 | 读音(拼音式) | 意思 |
|---|---|---|
| Qayeringiz ogʻriyapti? | ka-ye-rin-GIZ og-ri-yap-TI | 您哪里疼?(你向病人提的问题) |
| Koʻrsating, qayeringiz ogʻriyapti? | kor-sa-TING, ka-ye-rin-GIZ og-ri-yap-TI | 请指给我看:哪里疼? |
| Shu yerim ogʻriyapti. | SHU ye-RIM og-ri-yap-TI | 这里疼。 |
| Shu yeringiz ogʻriyaptimi? | SHU ye-rin-GIZ og-ri-yap-ti-MI | 这里疼吗? |
| Qattiq ogʻriyapti. | kat-TIK og-ri-yap-TI | 很疼。 |
| Biroz ogʻriyapti. | bi-ROZ og-ri-yap-TI | 有一点疼。 |
| Boshim ogʻriyapti. | bo-SHIM og-ri-yap-TI | 我头疼。 |
| Qornim ogʻriyapti. | kor-NIM og-ri-yap-TI | 我肚子疼。 |
| Koʻkragim ogʻriyapti. | kok-ra-GIM og-ri-yap-TI | 我胸口疼。 |
| Qulogʻim ogʻriyapti. | ku-lo-GIM og-ri-yap-TI | 我耳朵疼。 |
| Oʻng qoʻlim ogʻriyapti. | ONG ko-LIM og-ri-yap-TI | 我右臂疼。 |
| Chap oyogʻim ogʻriyapti. | CHAP o-yo-GIM og-ri-yap-TI | 我左腿疼。 |
| Tizzam ogʻriyapti. | tiz-ZAM og-ri-yap-TI | 我膝盖疼。 |
| Koʻzlarim ogʻriyapti. | koz-la-RIM og-ri-yap-TI | 我眼睛疼。 |
我头疼:身体部位 + -im / -m
最后一张表里每一句“我的……”,都是前两张表里的身体部位加一个词尾。以 boshim ogʻriyapti 为例:bosh(头)+ -im(我的)+ ogʻriyapti(正在疼)。不管哪里疼,动词都不变,变的只有身体部位。
中文说“我头疼”,不用带“的”;乌兹别克语则一定要把“我的”粘在词尾:boshim,不能只说 bosh。
- 辅音后面,词尾是 -im:bosh → boshim,koʻz → koʻzim,tish → tishim,bel → belim,qoʻl → qoʻlim。
- 元音后面,词尾是 -m:tizza → tizzam,yelka → yelkam,teri → terim。
- 有些词加词尾时,读音会变。有的元音脱落:qorin → qornim,boʻyin → boʻynim,burun → burnim,ogʻiz → ogʻzim。词尾的 q 变成 gʻ:quloq → qulogʻim,oyoq → oyogʻim,barmoq → barmogʻim,tomoq → tomogʻim。词尾的 k 变成 g:koʻkrak → koʻkragim,yurak → yuragim。
- 说多个,先加 -lar:koʻzlarim ogʻriyapti(我的眼睛疼),barmoqlarim ogʻriyapti(我的手指疼)。礼貌的“您的”词尾是 -ingiz:qorningiz(您的肚子)、boshingiz(您的头)、tomogʻingiz(您的喉咙)。
在病床边
A: Assalomu alaykum. Qayeringiz ogʻriyapti?
您好。哪里疼?
B: Qornim ogʻriyapti.
我肚子疼。
A: Koʻrsating, qayeringiz?
请指给我看是哪里。
B: Mana, shu yerim.
这儿,就是这个地方。
A: Qattiq ogʻriyaptimi?
很疼吗?
B: Ha, qattiq ogʻriyapti.
是的,很疼。
Uzbekcha 正在开发中,会教你和病人交流需要的词,每个词都配音频。上线时会用英文讲解每一课,并与你的母语作对比。加入候补名单。