第一次去乌兹别克斯坦见亲戚,你大概会被一再问到两件事:你是谁的孩子或孙辈,以及你从哪里来。第一个问题,乌兹别克语通过家人来回答:谁的孙辈、谁的女儿、谁的外甥。本页要讲的一个语法点是表示所有者的 -ning,以及表示“我是”的 -man。中文说“Karima 的孙辈”,乌兹别克语也是先说所有者,只是“的”变成了后缀。
本页属于指南传承学习者的乌兹别克语,这是写给海外乌兹别克人及其家庭的一篇指南。
被迎接,打招呼
主人也许会先问几个关于旅途的问题。下面这些是要听得懂、也要会回答的。
| 乌兹别克语 | 读音(拼音式) | 意思 |
|---|---|---|
| Xush kelibsiz! | hush ke-lib-SIZ | 欢迎! |
| Yoʻl qanday boʻldi? | YOL kan-DAI bol-DI | 路上怎么样? |
| Yoʻl yaxshi boʻldi, rahmat. | YOL yah-SHI bol-DI, rah-MAT | 路上很顺利,谢谢。 |
| Charchamadingizmi? | char-cha-ma-din-giz-MI | 您不累吗? |
| Meni kutib olganingiz uchun rahmat. | me-NI ku-TIB ol-ga-nin-giz u-CHUN rah-MAT | 谢谢您来接我。 |
| Men keldim! | MEN kel-DIM | 我到了! |
| Meni tanidingizmi? | me-NI ta-ni-din-giz-MI | 您认出我了吗? |
| Hammangizni koʻrganimdan xursandman. | ham-man-giz-NI kor-ga-nim-DAN hur-sand-MAN | 见到大家我很高兴。 |
| Ota-onam sizga salom aytishdi. | o-ta-o-NAM siz-GA sa-LOM ai-tish-DI | 我父母向您问好。 |
| Bu sizga kichik sovgʻa. | BU siz-GA ki-CHIK sow-GA | 这是送给您的一点小礼物。 |
餐桌上的用语(茶、饭菜、道谢)见去乌兹别克人家做客。
你是谁,从哪里来
| 乌兹别克语 | 读音(拼音式) | 意思 |
|---|---|---|
| Men Karimaning nabirasiman. | men ka-ri-ma-NING na-bi-ra-si-MAN | 我是 Karima 的孙辈。 |
| Men Anvarning qiziman. | men an-war-NING ki-zi-MAN | 我是 Anvar 的女儿。 |
| Men Anvarning oʻgʻliman. | men an-war-NING og-li-MAN | 我是 Anvar 的儿子。 |
| Bu kishi otamning akasi. | BU ki-SHI o-tam-NING a-ka-SI | 这位是我父亲的哥哥。 |
| Bu kishi onamning singlisi. | BU ki-SHI o-nam-NING sing-li-SI | 这位是我母亲的妹妹。 |
| Bu mening ukam. | BU me-NING u-KAM | 这是我弟弟。 |
| Men Germaniyadan keldim. | men ger-ma-ni-ya-DAN kel-DIM | 我从德国来。 |
| Men Amerikadan keldim. | men a-me-ri-ka-DAN kel-DIM | 我从美国来。 |
| Men Oʻzbekistonga birinchi marta keldim. | men oz-be-kis-ton-GA bi-rin-CHI mar-TA kel-DIM | 我第一次来乌兹别克斯坦。 |
| Oʻzbekchani yaxshi bilmayman, lekin oʻrganyapman. | oz-bek-cha-NI yah-SHI bil-mai-MAN, le-KIN or-gan-yap-MAN | 我乌兹别克语不太好,但我在学。 |
姓名、年龄和工作见自我介绍。
住下、道谢,以及说还会再来
| 乌兹别克语 | 读音(拼音式) | 意思 |
|---|---|---|
| Sizning uyingizda bir hafta qolaman. | siz-NING u-yin-giz-DA bir haf-TA ko-la-MAN | 我会在您家住一周。 |
| Uyingiz juda chiroyli. | u-yin-GIZ ju-DA chi-roi-LI | 您的家非常漂亮。 |
| Yordam bersam, boʻladimi? | yor-DAM ber-SAM, bo-la-di-MI | 我可以帮忙吗? |
| Mehmondoʻstligingiz uchun rahmat. | meh-mon-dost-li-gin-GIZ u-CHUN rah-MAT | 谢谢您的热情款待。 |
| Sizlar bilan juda yaxshi vaqt oʻtkazdim. | siz-LAR bi-LAN ju-DA yah-SHI wakt ot-kaz-DIM | 和你们在一起我过得非常愉快。 |
| Yana kelaman. | ya-NA ke-la-MAN | 我还会再来。 |
| Albatta yana kelaman. | al-bat-TA ya-NA ke-la-MAN | 我一定还会再来。 |
| Yana koʻrishamiz! | ya-NA ko-ri-sha-MIZ | 我们还会再见面! |
| Xayr, sogʻ boʻling. | HAIR, SOG bo-LING | 再见,保重。 |
-ning 表所有者,-man 表“我是”
乌兹别克语说“谁的”,是在所有者后面加 -ning,在被拥有的东西后面加一个领属词尾。每一句家庭介绍背后都是这个规律:
- Karimaning nabirasiman:Karima + -ning(的)+ nabira(孙辈)+ -si(她的 / 他的)+ -man(我是)。逐词翻译是:“Karima 的,她的孙辈,我是。” Nabira 男孩女孩都可以指。
- Bu kishi otamning akasi:otam(我父亲)+ -ning + aka(哥哥)+ -si。被拥有的东西后面的词尾,元音后面是 -si,辅音后面是 -i:aka 变成 akasi,qiz 变成 qizi。Bu kishi 是礼貌的“这位”。
- Men Germaniyadan keldim:国名后面加 -dan(从),再加 keldim,即 kel-(来)+ -dim(我……了)。换个国名,其他都不用变。
- -man 就是你在自我介绍里学过的“我是”:xursandman(我很高兴)、qiziman(我是女儿)。放在句末,跟在说明你是谁的词后面。
在奶奶家的院门口
Qoʻshni: Assalomu alaykum! Siz Karima buvining nabirasimisiz?
您好!您是 Karima 奶奶的孙子(孙女)吗?
Nodir: Va alaykum assalom. Ha, men Karima buvining nabirasiman.
您好。是的,我是 Karima 奶奶的孙子。
Nodir: Bu kishi otamning akasi.
这位是我父亲的哥哥。
Qoʻshni: Xush kelibsiz! Qayerdan keldingiz?
欢迎!您从哪里来?
Nodir: Men Germaniyadan keldim. Oʻzbekistonga birinchi marta keldim.
我从德国来。我第一次来乌兹别克斯坦。
Qoʻshni: Juda yaxshi, xush kelibsiz!
太好了,欢迎!
Uzbekcha 正在开发中,帮你和即将见面的亲戚交谈,从第一声问候到最后一句再见。上线时会用英文讲解每一课,并与你的母语作对比。加入候补名单。