Söylemenin yolları
| Özbekçe | Türkçe okunuşu | Anlamı | Ne zaman |
|---|---|---|---|
| Arzimaydi | arzimayDİ | Bir şey değil | Kelimesi kelimesine “(teşekküre) değmez”. |
| Marhamat | marhaMAT | Rica ederim / buyurun | Bir şey verdikten ya da sunduktan sonra. |
| Hechqisi yoʻq | heçkiSİ YÖK | Sorun değil | Gündelik; bir özre verilen cevap için de kullanılır. |
| Osh boʻlsin | OŞ bölSİN | Afiyet olsun | Yemek için teşekkür ettiğinizde ev sahibinin verdiği cevap. |
Okunuş sütunu Türkçe yazımla yaklaşık okunuştur; büyük harfli hece vurguludur ve Özbekçede vurgu genellikle son hecededir. Üç ses Türkçede yoktur: x, “h” diye yazdık ama gırtlaktan çıkan hırıltılı bir sestir (Arapça خ gibi); q, “k” diye yazdık ama daha geriden, gırtlağa yakın söylenir; gʻ, “ğ” diye yazdık ama duyulur, gırtlaktan gelen bir sestir. Oʻ harfini “ö” diye yazdık; aslında ö ile o arası kapalı bir sestir. Düz o ise yuvarlak ve açıktır, a gibi okunmaz.
Kelimesi kelimesine anlamı
Arzimaydi, “değmek” anlamına gelen arzimoq fiilinden gelir: kelimesi kelimesine “(bu teşekküre) değmez”.
Gerçek bir konuşmada
- Misafir: Juda mazali boʻldi, katta rahmat!
Çok lezzetliydi, çok teşekkür ederim! - Ev sahibi: Osh boʻlsin!
Afiyet olsun!
Bilmekte fayda var
- Osh boʻlsin sadece yiyecek ve içecek için kullanılır. Bunu doğru kullanmak, ev sahiplerinin fark ettiği küçük ama değerli bir ayrıntıdır.
- Arzimaydi bilinçli olarak alçakgönüllüdür: yapılan iyilik küçümsenir.
Sık yapılan hatalar
- Rahmat'a yine Rahmat diye cevap vermek. Yukarıdaki cevaplardan birini seçin.
Bu ifade, ücretsiz konuşma kılavuzundaki Özbekçede teşekkür, lütfen ve özür sayfasında, arkasındaki dil bilgisiyle birlikte yer alıyor.