Söylemenin yolları
| Özbekçe | Türkçe okunuşu | Anlamı | Ne zaman |
|---|---|---|---|
| Sogʻ boʻling | SOĞ böLİNG | Sağ olun; teşekkürler | Nazik siz biçimi, sıcak bir teşekkür. |
| Salomat boʻling | saloMAT böLİNG | Sağlıkla kalın | Benzer dilek; çoğunlukla vedada. Duyduğunuz gibi kullanın. |
| Sogʻ boʻl | SOĞ BÖL | Sağ ol | Sen biçimi, arkadaş ve aile için. |
| Rahmat, sogʻ boʻling | rahMAT, SOĞ böLİNG | Teşekkürler, sağ olun | Teşekkür ve dilek bir arada. |
| Omon boʻling | oMON böLİNG | Sağ salim olun | Yola çıkana dilek; omon “emin, sağ salim” demektir. |
Okunuş sütunu Türkçe yazımla yaklaşık okunuştur; büyük harfli hece vurguludur ve Özbekçede vurgu genellikle son hecededir. Üç ses Türkçede yoktur: x, “h” diye yazdık ama gırtlaktan çıkan hırıltılı bir sestir (Arapça خ gibi); q, “k” diye yazdık ama daha geriden, gırtlağa yakın söylenir; gʻ, “ğ” diye yazdık ama duyulur, gırtlaktan gelen bir sestir. Oʻ harfini “ö” diye yazdık; aslında ö ile o arası kapalı bir sestir. Düz o ise yuvarlak ve açıktır, a gibi okunmaz.
Kelimesi kelimesine anlamı
Sağ olun. Sogʻ “sağlıklı, sağ”dır; boʻling, boʻlmoq “olmak” fiilinin siz biçimidir.
Gerçek bir konuşmada
- Komşu: Mana, sumkangizni koʻtarib qoʻydim.
İşte, çantanızı taşıdım. - Siz: Sogʻ boʻling, rahmat!
Sağ olun, teşekkürler! - Komşu: Arzimaydi.
Bir şey değil. - Siz: Xayr, sogʻ boʻling!
Hoşça kalın, sağ olun!
Bilmekte fayda var
- Sogʻ “sağlıklı”dır; sogʻliq (sağlık) kelimesindeki de aynı kök, bu yüzden Sogʻ boʻling bir sağlık dileğidir. Türkçedeki sağ ol / sağ olun ile aynı yapıdadır: sogʻ = sağ, boʻl = ol.
- Sogʻ boʻling ve Salomat boʻling ikisi de naziktir; arkadaşlarla Sogʻ boʻl deyin.
- Emin değilseniz Rahmat deyin: Sogʻ boʻling ona sıcaklık katar ama yerini tutmaz.
Sık yapılan hatalar
- sogʻ'u düz g ile yazmak. Harf gʻ'dir (Türkçe sağ'daki ğ'nin karşılığı, ama gırtlaktan söylenir).
Bu ifade, ücretsiz konuşma kılavuzundaki Evde duyduğunuz Özbekçe dualar: Xudo xohlasa, Omin, İnşallah sayfasında, arkasındaki dil bilgisiyle birlikte yer alıyor.