Söylemenin yolları
| Özbekçe | Türkçe okunuşu | Anlamı | Ne zaman |
|---|---|---|---|
| bola | boLA | çocuk | Bolam “çocuğum”dur. |
| bolalar | bolaLAR | çocuklar | Bola + -lar. |
| chaqaloq | çakaLOK | bebek; yenidoğan | Çok küçük bir bebek için. |
| goʻdak | göDAK | küçük çocuk; bebek | Chaqaloq'tan daha edebî. |
| farzand | farZAND | çocuk; evlat | Resmî; bir ebeveynin çocuğu. |
Okunuş sütunu Türkçe yazımla yaklaşık okunuştur; büyük harfli hece vurguludur ve Özbekçede vurgu genellikle son hecededir. Üç ses Türkçede yoktur: x, “h” diye yazdık ama gırtlaktan çıkan hırıltılı bir sestir (Arapça خ gibi); q, “k” diye yazdık ama daha geriden, gırtlağa yakın söylenir; gʻ, “ğ” diye yazdık ama duyulur, gırtlaktan gelen bir sestir. Oʻ harfini “ö” diye yazdık; aslında ö ile o arası kapalı bir sestir. Düz o ise yuvarlak ve açıktır, a gibi okunmaz.
Gerçek bir konuşmada
- Arkadaş: Bolangiz bormi?
Çocuğunuz var mı? - Siz: Ha, ikkita bolam bor. Kichigi hali chaqaloq.
Evet, iki çocuğum var. Küçüğü hâlâ bebek. - Arkadaş: Tabriklayman! Ismi nima?
Tebrik ederim! Adı ne? - Siz: Rahmat! Ismi Anvar.
Teşekkürler! Adı Anvar.
Bilmekte fayda var
- Bola + -lar bolalar, “çocuklar”dır. Bolam “çocuğum”, bolangiz “çocuğunuz”dur; Türkçedeki çocuğum, çocuğunuz gibi iyelik ekleri.
- Büyükanne ve büyükbabalar bir çocuğa sevgiyle bolam derler: Oq yoʻl, bolam!. (Türkçedeki yavrum ya da evladım gibi.)
- Farzand bola'dan daha resmîdir ve çocuğu birinin evladı olarak anlatır; goʻdak bir bebek ya da çok küçük bir çocuk için daha edebî bir kelimedir.
Sık yapılan hatalar
- Daha büyük bir çocuk için chaqaloq kullanmak. Bu bir bebek içindir.
Bu ifade, ücretsiz konuşma kılavuzundaki Çocuklar için ilk Özbekçe kelimeler: aile, yemek ve oyun sayfasında, arkasındaki dil bilgisiyle birlikte yer alıyor.