Söylemenin yolları
| Özbekçe | Türkçe okunuşu | Anlamı | Ne zaman |
|---|---|---|---|
| 8-mart bilan tabriklayman! | sakkizinÇİ mart biLAN tabriklayMAN | 8 Mart'ınız kutlu olsun, tebrik ederim! | Nazik ve tam; kart ya da mesaj için. |
| Xalqaro xotin-qizlar kuni bilan! | halkaRO hotin-kızLAR kuNİ biLAN | Dünya Kadınlar Günü kutlu olsun! | Günün tam adıyla. |
| Bayramingiz bilan! | bayraminGİZ biLAN | Bayramınız kutlu olsun! | Her bayram için olur; bayram, Türkçedeki bayram ile aynı kelimedir. |
| Baxt, sogʻliq tilayman | BAHT soğLİK tilayMAN | Size mutluluk ve sağlık dilerim | Tebrikten sonra eklenecek bir dilek. |
| Tabriklayman! | tabriklayMAN | Tebrik ederim! | Kısa; Tabriklaymiz “tebrik ederiz”, bir gruptan. |
Okunuş sütunu Türkçe yazımla yaklaşık okunuştur; büyük harfli hece vurguludur ve Özbekçede vurgu genellikle son hecededir. Üç ses Türkçede yoktur: x, “h” diye yazdık ama gırtlaktan çıkan hırıltılı bir sestir (Arapça خ gibi); q, “k” diye yazdık ama daha geriden, gırtlağa yakın söylenir; gʻ, “ğ” diye yazdık ama duyulur, gırtlaktan gelen bir sestir. Oʻ harfini “ö” diye yazdık; aslında ö ile o arası kapalı bir sestir. Düz o ise yuvarlak ve açıktır, a gibi okunmaz.
Kelimesi kelimesine anlamı
“8 Mart ile tebrik ederim”: bayram + bilan (“ile”), doğum günündeki kalıpla aynı. Tabriklayman, Türkçedeki tebrik (ediyorum) ile aynı Arapça kökten gelir.
Karşılık olarak ne denir
Rahmat (rahMAT): “Teşekkürler”. Aytganingiz kelsin, “söylediğiniz gerçek olsun”, iyi dileklere de cevaptır.
Gerçek bir konuşmada
- Siz: Nodira opa, 8-mart bilan tabriklayman!
Nodira abla, 8 Mart kutlu olsun! - İş arkadaşı: Rahmat! Aytganingiz kelsin.
Teşekkürler! Dediğiniz olsun. - Siz: Baxt, sogʻliq tilayman.
Size mutluluk ve sağlık dilerim. - İş arkadaşı: Katta rahmat!
Çok teşekkürler!
Bilmekte fayda var
- 8 Mart, Özbekistan'da çalışılmayan bir resmî tatil olan Dünya Kadınlar Günü'dür.
- Xalqaro “uluslararası”, xotin-qizlar “kadınlar ve kızlar” (xotin, kadın ya da eş, artı qiz, kız, çoğul -lar ile) ve kuni “günü”dür.
- Kalıp doğum günü ve yılbaşındakiyle aynıdır: bayram, sonra bilan (“ile”). Tam cümle için tabriklayman, “tebrik ederim”, ekleyin.
Sık yapılan hatalar
- bilan'ı atmak. Xalqaro xotin-qizlar kuni tek başına yalnız günün adıdır; bilan onu bir tebrike çevirir.
- xalqaro kelimesini h ile yazmak. x ile başlar, Türkçedeki h'den daha hırıltılı bir sestir: halkaRO.
Bu ifade, ücretsiz konuşma kılavuzundaki Düğün (toʻy) ve bayramlarda Özbekçe: ne söylenir sayfasında, arkasındaki dil bilgisiyle birlikte yer alıyor.